اينترنت- اين روز‌ها اگر به‌دنبال مقاله، خبر و...در سايت‌هاي پرمخاطب مثل سايت روزنامه‌هاي واشنگتن پست، نيويورك تايمز، لس آنجلس تايمز و... بگرديد؛ در انتهاي مقالات با اين جمله مواجه مي‌شويد:« اين مقاله را با دوستانتان در سايت فيس بوك به اشتراك بگذاريد!»اين سايت روابط اجتماعي كه در ايران نيز كاربران بسياري دارد با ميليون‌ها عضو در سراسر جهان پرمخاطب‌ترين سايت اجتماعي است كه به‌دليل گستردگي موضوعات و افراد با مشاغل مختلف به رسانه‌اي پويا تبديل شده است. در ايران نيز اين سايت با روش معرفي به دوستان، روز به روز كاربران بيشتري را جذب مي‌كند. اما نكته جالب در مورد فيس بوك اين است كه آمار بازديد‌كنندگان آن‌كه البته تنها به وسيله اعضا افزايش مي‌يابد از تعداد بازديدكنندگان يوتوب و بلاگر نيز بالاتر رفت.براد استون در مقاله‌اي كه 29 مارس از او در نيويورك تايمز منتشر شده، اشاره كرده كه آيا فيس بوك خيلي سريع رشد نكرده است؟ وي در ادامه مقاله خود به نحوه عضويت در فيس بوك اشاره كرده و نوشته است، زماني كه فيس بوك در آگوست گذشته اعلام كرد كه تنها در يك روز 100 ميليون عضو به دست آورد، همچنان كارمندان آن در پارك عضو تنها با معرفي سايت خود به عضوگيري مشغول بودند. هفته گذشته نيز اعلام شد كه انتظار مي‌رود فيس بوك به‌زودي با معرفي سايت خود در خوابگاه دانشگاه هاروارد، بيش از 200 ميليون عضو جديد به دست آورد.اين رشد سرسام آور يعني رشد بيش از دو برابر در 8 ماه، فيس بوك را به‌عنوان يك فضاي اجتماعي مسلط و ابزاري در شبكه ارتباطي شخصي و كاري خودماني تبديل مي‌كند.مديرعاملان فيس بوك مي‌گويند كه هنوز نتيجه نگرفته‌اند كه كدام روش براي معرفي اين سايت اجتماعي فراگير مناسب‌تر است. اما مسلم است كه اين سايت به كاربران خود اين امكان را مي‌دهد كه با روشي جديد با يكديگر در ارتباط بوده و حتي اين بحث وجود دارد كه اغلب كاربران صفحه اصلي اين سايت را به صفحه خانگي خود در آورند، به‌طوري كه با اتصال به اينترنت ابتدا وارد اين سايت شده و از طريق آن به سايت‌هاي ديگر سر بزنند!شكي نيست كه فراگيري فيس بوك غيرقابل انكار است و به دست آوردن 100 ميليون عضو تنها در يك روز يك موفقيت مهم و چشمگير براي هر مجموعه‌اي محسوب مي‌شود. جالب اينجاست كه بيش از 70 درصد كاربران فيس بوك در حال حاضر از كشورهاي خارجي مثل ايتاليا، جمهوري چك، اندونزي، ايران و... در اين سايت عضو هستند. البته اين تعداد از كاربران كشورهاي خارجي، در مدت يك سال به عضويت فيس بوك در آمده‌اند چون شركت نياز به زمان داشته تا بتواند سايت خود را براي هر كشور به زبان خودشان معرفي كند.همه اين آمار و ارقام كه حاكي از خوش شانسي مديرعاملان فيس بوك است، آن را به‌عنوان يك سايت پر كاربرد و عمومي در ارزشي همسان با سايت‌ها و سرورهاي پر مخاطب قرار مي‌دهد؛ سرور‌هايي نظير گوگل و سرويس اي‌ميل مجاني آن، شبكه گفت‌وگويي اسكايپ و سايت‌هاي تجارت الكترونيكي نظير اي.باي (خريد الكترونيك).اما فيس بوك اميد‌هايي دارد كه به وسيله بازنمايي ديجيتال و يافتن راهي ميان صدا و تصوير براي ارتباط بهتر كاربران، اساسي‌تر و حرفه اي‌تر از ساير سايت‌ها فعاليت كند. برخلاف ساير موتورهاي جست‌وجو كه مسير مشخص و تعيين شده‌اي را پيشنهاد مي‌دهند، فيس بوك اين فرصت را در اختيار دوستان قديمي عضو اين سايت قرار مي‌دهد تا آنگونه كه مي‌خواهند با يكديگر در ارتباط باشند. از سوي ديگر اغلب افراد در فيس بوك ناچارند با اسامي واقعي خودحضور داشته باشند كه البته خود فرصت خوبي است چون از طريق نام و نام مدرسه و دانشگاه يا منطقه سكونت خود مي‌توانند دوستان قديمي خود را سريع‌تر بيايند. براد استون همچنين معتقد است كه فيس بوك حتي به خانواده‌ها كمك مي‌كند تا از نو دور هم جمع شوند چون بسياري از خانواده‌ها از طريق فيس بوك به راحتي در جريان كارهاي يكديگر قرار گرفته و ضمن ديدن عكس‌هاي يكديگر مي‌توانند به‌صورت آنلاين از امكان گفت‌وگوي آن استفاده كنند.يك مادر آمريكايي هر شب در فيس بوك به‌دنبال فرزندان خاله‌ها، دايي‌ها، عمه‌ها و عموهايش مي‌گردد. او مي‌گويد كه تا به حال بيش از 15 نفر از اين افراد را پيدا كرده و از اين بابت خيلي خوشحال شده چون فهميده كه هر كدام در كجا زندگي مي‌كنند و به چه كاري اشتغال دارند. وي همچنين معتقد است: من هيچگاه شجره‌نامه نداشتم و حالا ناگهان ابزاري در اختيار دارم كه مي‌توانم به وسيله آن نوادگان پدربزرگم را پيدا كنم و دوباره در فيس بوك آنها را متحد كنم.اتفاقات ديگري نيز در فيس بوك رخ مي‌دهد. از آنجا كه در اين سايت فضاي شخصي و جداگانه‌اي براي ارتباط با افرادي خاص وجود ندارد؛ همه آشنايان و اقوام از مكان‌هاي مختلف در يك ليست جاي مي‌گيرند كه آن ليست دوستان است.فيس بوك اين امكان ر ا در اختيار والدين قرار مي‌دهد تا دوستان فرزندانشان را در اين سايت ببينند و حتي با خواندن يادداشت‌هاي آنها ازحواشي زندگي فرزندانشان سر در آورند! يك معلم 52 ساله در مونت كارلو به عضويت فيس بوك درآمد و 400 نفر از دوستان قديمي ‌اش را پيدا كرد. او حتي توانست دوستان دوران دبيرستانش را در فيس بوك بيايد اما اتفاق ديگري هم براي او افتاد. اين معلم علاوه بر يافتن دوستانش عكس‌هايي از پسر 19 ساله ‌اش ديد كه مطابق ميل او نبود. اين عكس‌ها فرزندش را در حالي كه داشت از نوشيدني‌هاي الكلي و غيرمجاز استفاده مي‌كرد، نشان مي‌داد. او ابتدا آن را ناديده گرفت اما بعد از مشاهده دوباره عكس‌ها مطمئن شد كه پسرش است. در حقيقت او دريافت كه در فيس بوك هيچ رازي وجود ندارد!اين همان نكته‌اي است كه اخيرا مديرعامل فيس بوك نيز درباره آن صحبت كرده است. او به كاربران قول داده كه به‌زودي قوانين عضويت را اصلاح كرده و تغييراتي در آن ايجاد كند كه به نفع كاربران باشد. قوانين فعلي به‌گونه‌اي است كه اعضاي فيس بوك با عضويت در اين سايت حريم شخصي خود را از دست مي‌دهند. به اين معنا كه فيس بوك اجازه خواهد داشت از اطلاعات آنها استفاده كرده و حتي پس از لغو عضويت كاربر نيز، اطلاعات او را در سايت نگه دارد. در حقيقت با تغييراتي كه چندي پيش در قوانين اوليه فيس بوك ايجاد شد، كاربران ناچار بودند خودشان مراقب حريم خصوصي خود باشند. البته اخيرا امكان ديگري نيز براي كاربران فراهم شده است. آنها مي‌توانند با ايجاد دو فضاي مجزا از يكديگر براي دوستان و خانواده، عكس‌ها و اطلاعات خصوصي را با خانواده خود به اشتراك بگذارند؛ اما باز هم به كاربران توصيه مي‌شود براي حفظ حريم شخصي خود مراقب اطلاعاتي كه در اختيار فيس بوك مي‌گذارند، باشند چون خود سايت هنوز اجازه استفاده از اين اطلاعات را دارد.دانا بويد يك پژوهشگر اجتماعي است. او كه در يكي از بخش‌هاي مايكروسافت درباره فيس بوك تحقيق مي‌كند، معتقد است: مردم معمولا زمان زيادي را صرف مي‌كنند تا خود را به‌عنوان والديني متفاوت نشان دهند و بچه‌ها بسيار خوب و مثال زدني هستند اما واقعيت چيز ديگري است. والدين از طريق چنين سايت‌هايي از كارهاي بچه هايشان بيشتر سر در مي‌آورند و اين اصلا براي بچه‌ها خوشايند نيست.از سوي ديگر فيس بوك شيوه جديدي را براي جذب كاربران به تبليغات انتخاب كرده است. اين سايت برخلاف ساير سايت‌ها كه يك آگهي را در بالا يا گوشه صفحه اصلي نشان مي‌دهد، بيشتر به معرفي محصولات مي‌پردازد. به اين معنا كه كاربر با هر بار مراجعه به صفحه خود، در گوشه صفحه پيامي را مي‌بيند كه از او دعوت مي‌كند تا هوادار يك محصول شود. البته در فيس بوك علاوه بر محصولات، كاربران مي‌توانند طرفدار بازيگران، كارگردانان، موسيقي دانان، ورزشكاران، شخصيت‌هاي سياسي، فيلسوفان، شاعران، فيلم‌ها و كارتون‌ها نيز شوند كه براي هر كدام يك توضيح نيز آمده است. اما مهم‌ترين بخش آن مربوط به آگهي محصولات است كه به‌طور غيرمستقيم تبليغ مي‌شوند؛ يعني فيس بوك همانگونه كه از كاربران دعوت مي‌كند تا به‌عنوان هوادار افراد ثبت نام كنند، مي‌خواهد كه هوادار يك محصول نيز باشند.مارك زوكر برگ مدير تبليغات فيس بوك معتقد است كه با شيوه جديدي از تبليغات مختلط براي فيس بوك كار مي‌كند. به‌عنوان مثال آنها از كاربران خود مي‌پرسند كه كدام رنگ از رنگ‌هاي محصولات ‌ام اند ‌ام را ترجيح مي‌دهند؟ در حقيقت كاربران با راي دادن به يك مارك به‌طور غيرمستقيم خود، آن را تبليغ مي‌كنند. يا فاير فاكس با در اختيار گذاشتن بخشي از تم‌هاي خود در اين سايت به كاربران اجازه استفاده از آنها را داده و به اين شكل هوادار به دست مي‌آورد.خانم سندبرگ كه پيش از اين پيشگام آگهي‌هاي تبليغاتي در غول رسانه‌اي گوگل بود و بعد به فيس بوك پيوست براي توجيه جدا شدن خود از گوگل اعلام كرد كه با وجود مشكلات اقتصادي و كسادي بازار تبليغات درآمد‌ها رو به افزايش است و اين به تبليغات آنلاين ساير سايت‌ها صدمه زده است اما او شايعه‌اي نيز ساخت كه شركت، مطالبات و خواسته‌هايآگهي دهندگان را از هر نظر تامين نمي‌كند و به همين دليل است كه آنها ترجيح مي‌دهند از سايت‌هاي ديگر و سرورهايي غير از گوگل براي تبليغات استفاده كنند.از سوي ديگر فيس بوك اخيرا روش تبليغي جديد را معرفي كرده است كه به شركت‌ها اين فرصت را مي‌دهد تا با توجه به ويژگي‌هاي جغرافيايي هر منطقه آگهي هايشان را به زبان افراد آنجا ارائه دهند.بنابراين يك آگهي‌دهنده مي‌تواند يك پيام تبليغاتي را به زبان لاتين براي جامعه آمريكايي بسازد و همان را به زبان فرانسوي در كشور‌هاي فرانسوي زبان ارائه دهد.آل كادنا كه تبليغاتي را براي محصولات نستله، سوني و هوندا طراحي كرده معتقد است: پيش از اين آگهي دهندگان به تبليغات يك طرفه عادت كرده بودند كه از سوي آگهي‌دهنده شروع مي‌شد. اما مخاطبان مي‌خواهند كه با آگهي‌دهنده ارتباط متقابل داشته باشند و فيس بوك اين امكان را نه تنها در يك ايالت بلكه در همه جهان فراهم آورده است.كارشناسان تبليغات معتقدند كه با يك نگاه اجمالي مي‌توان گفت كه با وجود همه مشكلات پيش روي فيس بوك و حواشي مربوط به وضعيت اقتصادي سايت‌ها، نشان و علامت فيس بوك در آينده بيانگر شيوه‌اي از تبليغات فعل و انفعالي مهم خواهد بود.

پيامبر اكرم (ع)‌